ღვინის საწნახელი - რა სახეობის არსებობს და თუ იყენებენ მას თანამედროვე მეღვინეობაში

28 დეკემბერი, 2016წ

გაზიარება

ღვინის საწნახელი - რა სახეობის არსებობს და თუ იყენებენ მას თანამედროვე მეღვინეობაში

ღვინის საწნახელი - რა სახეობის არსებობს და თუ იყენებენ მას თანამედროვე მეღვინეობაში

საქართველოში ძირითადად სამი ტიპის საწნახელი გვხვდება: ხის, თიხის და აგურებით აშენებული. მათი მოხმარების წესიც განსხვავებულია და მორგებულია იმ რეგიონებზე, სადაც ეს საწნახელები მზადდებოდა.

აგურებით აშენებულ საწნახელს ის პლუსი აქვს, რომ გამძლეა და ერთბაშად საკმაოდ ბევრი ყურძნის დაწურვაა შესაძლებელი. ასეთი ტიპის საწნახელი ძირითადად აღმოსავლეთ საქართველოში, უმეტესად კი ქართლში გვხვდება. ქართლელები საწნახელის "მუცელს" მუხისაგან თლიდნენ. შემდეგ მას არგებდნენ მისი ზომის რკინის სალტეებს და მრგვალად ან ოთხკუთხედად უშენებდნენ აგურის კედლებს.

ქართლში დღესაც არის შემორჩენილი ტრადიცია, როდესაც საწნახელში პირველად ბავშვებს (ბიჭებს) აყენებენ და ყურძნის პირველ მარცვლებს მათ აწურინებენ. ამ გზით მშობლებს უნდათ, რომ შვილებს ბავშვობიდანვე შეაყვარონ ღვინო და ისიც გააგებინონ, თუ რამდენი შრომა სჭირდება ღვინის დაყენებას.

ხის საწნახელი საქართველოს თითქმის ყველა კუთხეში გვხვდება, მაგრამ მათ ფართოდ განსაკუთრებით კახეთში იყენებდნენ. ასეთი საწნახელი ძალზედ პრაქტიკული და ადვილი დასამზადებელია. გარდა ამისა, შესაძლებელია საწნახელის ერთი ადგილიდან მეორეზე გადატანა, რაც საკმაოდ მოსახერხებელია.

საწნახელში ჯერ იდება ხის დაწნული ლასტი, რომელიც დაწურვისას ყურძნის კლერტს იჭერს (კლერტი მწკლარტე გემოს აძლევს ღვინოს), მერე ამ ლასტზე იყრება შალაფა (ბალახის ერთგვარი სახეობა), რომელიც ყურძნის წიპწას იჭერს. ამის გამო, ღვინო  ფაქტობრივად სუფთა მოდის საწნახელიდან. ყურძენი რომ ჩაიყრება საწნახელში და მისი პირველი ფენა დაიჭყუნება, ის პირველი დანაწური ცალკე ქვევრში მიდის და მღვრიეა. იმიტომ, რომ რაც ჭუჭყი და მტვერი აქვს ყურძენს, ამ პირველ დანაწურს მიჰყვება. მეორე დანაწური ცალკე, სხვა ქვევრში მიედინება და მესამე დანაწური, რომელიც ბლანტია და მძიმე (მარცვლები რომ იჭყლიტება, ფერს იცვლის), ღარით სხვა ქვევრში მიდის. ყველას ცალ-ცალკე დაადუღებენ. შუა, მეორე ფენიდან მიღებული ღვინო არის საუკეთესო.

ძველ დროში დიდი ზომის საწნახელებს არ ამზადებდნენ. საწნახელს ტევადობას და სიდიდეს განსაკუთრებული მნიშვნელობა არ ჰქონდა. დიდი ზომის საწნახელი არ არის პრაქტიკული, რადგან მასში ბევრი ყურძენი იყრება და ბოლომდე ვერ იწურება. გარდა ამისა, ადამიანისთვისაც ფიზიკურად ძნელია ერთბაშად დიდი რაოდენობის ყურძნის დაწურვა. ადრე ძირითადად ამზადებდნენ საშუალო ზომის საწნახელებს, რომლებშიც მაქსიმუმ 2-3 ადამიანი დგებოდა. 

რაც შეეხება თიხისაგან დამზადებულ საწნახელს, ასეთი ტიპის ყურძნის საწური მოწყობილობა ძირითადად იმერეთში გვხვდება. თიხის საწნახელი იყო ძალიან პატარა და შიგ, როგორც წესი, მხოლოდ ერთი ადამიანი დგებოდა. მიუხედავად იმისა, რომ თიხის საწნახელი ფართოდ არ იყო გავრცელებული, მსგავსი ტიპის მოწყობილობის ნაშთები ვანის ნაქალაქევის გათხრების დროსაც აღმოაჩინეს. ბევრში ეჭვს არ იწვევს, რომ ის ნაშთები სწრედ თიხის უძველესი საწნახელისაა. იმერეთში ზოგჯერ თიხის საწნახელს მიწაშიც კი მარხავდნან ისე, რომ მიწის მაღლა მხოლოდ საწნახელის მუცელი მოჩანდა. დაწურული წვენი კი პირდაპირ ქვევრებში ჩაედინებოდა.

პოპულარული ღვინოები

15.95
საფერავი მერლო

საფერავი მერლო

წითელი ნახევრად ტკბილი

27.95
რქაწითელი / მწვანე

რქაწითელი / მწვანე

7
რქაწითელი

რქაწითელი

თეთრი მშრალი

18.75
ოცხანური საფერე

ოცხანური საფერე

წითელი მშრალი

20.95
საფერავი  ლალისფერი

საფერავი ლალისფერი